Son yıllarda bazı AVM’lerin meydanlarına kurulan mini sahalar gençlerimizin ilgisini uyandırdı. TV’de yapılan yarışmanın da etkisi oldu mutlaka. İstanbulda bir elin parmakları ile sayılabilecek bir kaç sahanın varlığını biliyorum ama ya uzaktalar ya da sezonluklar. Geçen kış sonunda bir yön göstergesi Metrocity AVM içerisinde buz paten sahası olduğuna dair işaret ediyordu. "Gelip, görmeliyim" diye düşündüm ama çok yakınımda olan bu AVM’ye hiç mi hiç yolum düşmedi.

Geçen Pazar akşamı saat 18′den sonra keşif amaçlı gittik. Gözlerim parladı resmen. Oldukça büyük (yarı olimpik), gayet düzenli, kafesi, kiralık ayakkabı ve dolapları, WC’si olan bir tesis varmış meğerse… Aldığım bilgiye göre yıl boyunca da açıkmışlar.

Paprika ile geçen yıl buzlara atmıştık zaten kendimizi. Yurtdışından özel olarak aldığım çift bıçaklı patenleri kendi ayakkabılarının üzerine takıp, sahaların prensesi olmuştu. Bu sefer benim gibi patenler giydiği için çok heycanlı ve mutluydu. Buz üzerinde dikkatli olması gerektiğini, düştüğü zaman canının acıyacağını çabuk hatırladı. Kısa bir süre sonra Papatyam ile aynı yaşta olan bir kız yanımıza geldi… kendisi epeyidir kayıyormuş. Hemen bize bir kaç hareketini gösterdi. Papatyam değil ama ben onu taklit edince de çok memnun oldu. Daha sık gelmemiz, ders almamız konusunda da tavsiyede bulundu.

Bize yakın bu yeni boş vakit aktivitesini bulduğuma çok memnun oldum. Önümüzdeki yıl başlayacak ilkokul öncesinde Paprikayı mümkün olan her tür hobi ve spor ile tanıştırmak istiyorum. Kendine beğeneceği bir, belki iki aktiviteyi okul sonrasında devam ettirebileceğimiz umudu ile…

Ilk film Alex ve arkadaşlarını Madagaskar’da bırakmıştı, ikincisi ise hayvanların Alex’in kökeni olan evden New York’a gitmeye çalışırken devam ediyor. Zavallı Alex şehrin göbeğindeki bir hayvanat bahçesinin dans eden yıldızı olabilir ama vahşi olmak ile ilgili hiç bir bilgisi yok. Aslında tüm hayvanların kendilerine ait sorunları var: Marty kendi özgünlüğünü bırakmayı istememesinden, Melman’ın hastalık hastası olmasına kadar… Alex’in hayatı tehlikeye girdiğinde ama dostlar arkadaşlarını kurtarmak için birlik oluyor.

Çocuklarımız için ailevi değişiklikleri, romantizmi ve arkadaşlık meselelerini ele almak için iyi bir yöntem, kendi konularımızı konuşmak için iyi bir araç olabilir.

Böylesi bir film geldiğinde haftanın konusu olarak seçebilir, desteklemek için çocuklarınız ile hayvanat bahçesini ziyaret edebilir, çocuklara yönelik ansiklopedilerden (evet gerçekten kitap açmak icap edecek) yararlanarak animasyonda rol alan karakterleri inceleyebilirsiniz.

Yurtdışında izleyenlerin film hakkında anlattıkları filmin başında aslan ve avcı arasında heycanlı sahneler olabildiğine işaret ediyor. Film seansına girmeden çocuğunuz ile bu konuda konuşmanızı, onu vahşi hayatta doğal kabul edilen avlanma hakkında bilgilendirmeniz faydalı olacktır.

Filmi seyredenlerin yorumlarını bekliyorum, zira biz gösterime girer girmez gitmeyeceğiz.

Gün boyu koşturuyor, çocuğunuz ile arada boş kalan bir zaman diliminde dört dörtlük ilgileniyorsunuz… yeter mi? Tam tadına varacakken, size dün okulda başına geleni anlatacakken veya yeni becerisini sergileyecekken saatinize bakıp: "ooo bak kaç olmuş bilmemne vakti geldi! " diye ajandanızdaki bir sonraki satıra geçmek zorundasınız.

Hepimiz tecrübe ettik bu durumu. Çalışan, çalışmayan, tek veya çok çocuk ebeveynleri, anneler ve babalar istisnasız herkes bir kez olsun bu durum ile karşı karşıya kalmıştır. Peki sizin temponuz çok yoğun, evde oturan - çocuğa bakmakla yükümlü olan ilgilensin?

işte hiç de öyle olmuyor… örnekleyelim:

Büyükanne/Büyükbaba

Onlar torunlarını çok severler… yıllar evvel kendi çocuklarına veremedikleri şevkat ve ilgi ile yaklaşır, birlikte geçirdikleri her saniyeye değer verirler. Hepimiz büyükanne-babaların bizlere disiplin namına izin vermediklerini torunlarına serbestçe yaptırdıklarını biliriz. Aradaki nesil farkı da cabası… elbette çocuğunuz eski, belki sizin bile hatırlamadığınız, oyunlarda ustalaşıyor olablir ama dede yorulduğu zaman 3-4 yaşındaki torununu 2 saatlik kestirmesi boyunca TV karşısında bırakma konusunda da bir mani görmez.

Bakıcı/Dadı

Fazla söze gerek yok, kimisi bir melek, kimisi süper abla, kimisi hırsız, kimisi vurdumduymaz… bu liste daha uzar gider. En sonunda baktıkları çocuklara kendi kardeşleri gibi değer veren, dikkat eden bir avuç eğitimli dadı vardır. Çocuğunuzun böylesine denk geldiğini görmek için bile kendisi ile düzenli zaman harcamalı, onun duygularına kulak vermelisiniz.

Özetle:

• Çocuk anne babasından ilgi bekler.
• Bu ilgi olmadan çocuk uzun vadede sağlıklı bir gelişim gösteremez.
• Çocukları ile yeteri kadar vakit geçiremeyen ebeveynler, çocukluklarının ergenlik döneminde sorunlar ile karşılaşacaktır.
• Ebeveynler çocuklarına gösterdikleri ilginin hedefe yönelik değil sevgiye dayalı olduğundan emin olmalı.

İngiltereden bazı istatistikler:

• Ailelerin artık sofrada buluşmadıklarını; haftada bir, sadece 15 çocukta bir, ailelerin birlikte sofrada yemek yediklerini göstermekte
• Çocukların davranışları gördüklerinden etkilenmektedir. İngiltere’de yaşayan 3 yaş grubu çocuklarının yarısının odasında TV bulunduğunu; sürekli TV seyreden çocukların okuma-yazma becerileri göstermektedir.
• Ayrıca TV ile iletişime itilmiş çocuklar, ergenlikte asla ana-baba sözü dinlemez. TV ailenin yerini alamayacağı gibi aile içi parçalanmalara neden olur.

Önemli olan aile olarak çocuk ile birlikte bir şeyler yapılabildiği hissinin yaratılmasıdır. Çocuğunuzla birlikte vakit geçirebileceğiniz aktiviteler yaratmalısınız: bisiklete binmek, tenis oynamak, yürüyüşe çıkmak vb. Sadece hedeflere ulaşmak yeterli değildir. Çocuğun ödevini kontrol ederek veya spor gösterisine katılarak görevimi yaptım mantığı doğru değildir. Çocuk ile birlikte oynamak, dans etmek ve ona sevildiğini hissettirmektir önemli olan… Anne ve babaların çocuğa içten sevgi göstermeleri gerekir!

Önerim…

• Ailece sofraya oturun.
• Birlikte haftanın belirlenmiş bir gününde ve saatte 15-20 dakikalık bir oyun oynayın (bizim bu ara favorimiz Kızma Birader).
• Uykudan evvel on(lar)a kitap okuyun (dil ve kelime hazinesinin genişlemesine de faydalı).
• "Bugünün en iyi/kötü/komik olayı neydi? " diye sormayı alışkanlık haline getirin…
• Baba (genelde her gün dışarıya çıkıp, parayı kazanan kişi olarak gördüğümüzden kalıp olarak adlandırılmıştır) belli bir gün haberlerini internetten okusun (gazete veya TV’ye atlamasın), işten çıkmadan bir kaç bisküvi atıştırsın (acıkmasın) da gelsin eve. O gün onun çocuklarını yatırma günü olsun.

Bugünlerde çocuğunuza yapacağınız zaman yatırımları, size ergenlik çağında olumlu tepkiler şeklinde geri dönecektir.

Çok kısa sürede davranış ve rutinlerinizde göstereceğiniz bu değişikliklerin ailenize olumlu etkilerini göreceğinizden eminim. Uzun vadede yapabileceğiniz en iyi yatırımlardan biri olacağını garanti ederim.

Nasıl yani? Zaten yemeklerimizi ısırarak yemiyormuyuz? Hem çene yapımız ile ne ilgisi var diye düşünecekken söylediklerini açıkladı:

Yeni nesil çocuklar fazlası ile işlenmiş (köfte, püre gibi yumuşak) gıdalar yediğinden dar yapılı çeneler doğal yoldan açılmıyor, illa ortodontik tedavi gerektiriyormuş. Zamane çocukların hepsi diş teli takıyor, vidalı aparatlar ile çene veya damakları genişletiliyor. Elma veya havuç gibi bütün ve sert meyve, sebzeler ısılırken çeneye uygulayacağı baskı ile çene yapısının zamanla genişlemesini sağlayabilirmiş.

Dolabımız ve çocuğumuzun elinden elma, armut, havuç gibi sert ısırılabilen meyve ve sebzeleri eksik etmiyoruz artık… biz elimizden geleni yapalım da, süt dişleri değiştiğinde çıkacak olan yeni dişlerine yer açılsın.

Restoranda koşuşturan çocukların gürültüsü, AVM otoparkındaki egzost, gün içinde sitenizde korna çalan otomobiller artık kabul edilemez bir durumdur. Dünyadaki ekonomik kriz, savaş ve kötülüğe değinmeyeceğim bile… Herşey toz pembe olmalı. Olumlu. Barışık. Bebeğim için mükemmel bir dünya!

Gerçek bu değil! İleride bu mükemmel dünyayı yaratacak bir kişilik; vatana, millete, kendine hayırlı, para ile barışık, empatik… (boşlukları siz doldurun) bir çocuk yetiştirmek istiyorsanız temelden başlamalı ileriye yönelik düşünmelisiniz.

Şimdi oturup düşünmek için geç kalmış değilsiniz. 2 dakika içerisinde bir liste oluşturun kendinize. Listenin başlığı da: "İyi bir insanda aradığım özellikler nelerdir?" olmalı. Listelediğiniz becerileri çocuğunuza kazandırmak için hemen yatırım yapmaya başlayabilirsiniz.

• Empati

Ağlayan bir arkadaşı, sokakta mendil satan bir çocuk, üzülen/sevinen bir sporcu (örn: TV’de gördüğünüz), dilenen bir yabancı size iyi örnek ve sohbet kaynaklarıdır. Önceleri kişinin olası duygularını açıklamak ile başlayabilir, ileri zamanlardaki sohbetlerinizde: "sence ne hissediyor?", "sence neden öyle yaptı?" gibi karşısındaki kişiyi anlamaya yönelik sorular sorabilirsiniz. İki kardeş arasında olabilecek bir tartışma sonrasında abla veya abi’ye kendini kardeşinin yerine koymayı önerebilir "ben sana böyle yapsaydım, sen ne hissederdin/yapardın?" diye durumu analiz edebilirsiniz.

• Para ile barışık

Maddi imkanlarımızın ağaçlarda yetişmediği bir gerçek. Çocuklarımız maalesef bunu pek kolay öğrenemiyorlar. Hele anne babanızın size sağlayamadığı fırsatları çocuğunuza sunmak sizin içinizi yakıp yıkıyor ise… Kendinizi dizginleyin… O rafta gördüğünüz, çocuğunuzun gözlerini yıldızlardan daha çok parlatacak şeyi almayın. En yakın doğumgünü veya yılbaşını bekleyin. Hak etmesini sağlayın. Bir şeyi haftalar veya aylarca beklemiş olmanın o şeye katacağı değeri unutmayın. Kendi çocukluğunuzu hatırlayın.

• Ev işlerinde becerikli

Küçüklüğümden şöyle anılarım var, örnekleyeyim: Cumartesi günleri evimizin temizlik günüydü ve anneme yardım etmek isterdim. Aldığım yanıt: "Bırak şimdi, bir de senin arkandan temizlemek ile uğraşamam." Ne kadar doğal bir tepki değil mi? Zaten 4 kişinin yaşadığı evi baştan aşağı kendi başına temizlemek zorunda kalan bir anne, çocuğunun oyunsu yardım etme arzusuna yanıt veremiyor. Canı burnundayken işini bir an evvel bitirmek istiyor. Sonuç? Ev işlerinden hiç mi hiç anlamam. Pratik değilimdir. En basit iş, saatler sürebilir. Kızım şimdi kimden örnek alacak da kendi becerilerini geliştirecek? 5 yaşında bir çocuk (kız erkek fark etmez!) bulaşık makinesini doldurabilir, boşaltabilir, çöpü kapının önüne koyabilir, yapılan alış verişin boşaltılıp, yerleştirilmesinde yardımcı olabilir… yeter ki fırsat tanınsın. Yaptıkları takdir edilsin. Haftada 5 kez başarı ile tekrarlanan görev karşılığı bir üst paragrafda bahsı geçen hediyeyi almasına hak kazanılabilinir.

• Okusun (okul veya kitap, sanki bunlar ilintili)

Daha anlamaz diye geçiştirmeyin, kitabı yanından hiç eksik etmeyin. 8-9 ay itibariyle resimli kitaplar okuyabilir, gösterilen resim üzerinden: "Bak çiftçi domuzlara yem veriyor. Yandaki ahırın içinde de inekler var. Çiftçinin kızı onları sağacakmış. Elindeki kovadan belli…" diye anlatabilirsiniz. 1.5-2 yaş itibariyle artık çocuğunuzun bir kaç kitaplık, kendine ait, kütüphanesi olmalı. Sizi okurken görmeli. Siz ona günlük rutininizin içinde okumalısınız… Sıkıldıkça TV kumandasına değil bir kitaba başvurabileceğini bilmeli. "Ama çocuğum şimdi 5-6 yaşında. Şimdi ne yapabilirim?" diye soruyorsanız, gecikmiş değilsiniz. Akşamları 15 dakika daha erken yatağa birlikte gidin, ona sevdiği kitaplarından kesit kesit okuyun. Ertesi güne kalacak hikaye heycanı arttıracak, merak uyandıracaktır. Seneye kendi okumaya başladığında ise sizin bitirmediğiniz hikayeleri kendisinin bitirmesine teşvik edecektir. Rutin ve süreklilik çok önemli.

Bütün bunların yanısıra nerede duracağınızı da bilmelisiniz. Çocuğunuzu sporu sevsin diye yüzmeye, baskete ve futbola eşzamanlı yazdırmışsanız - baştan kaybedeceğiniz bir savaşa girdiğinizi söyleyebilirim. Sırasıyla bir spor dalını deniyor ve çocuğunuz 3. haftayı da ağlayarak tamamlıyorsa belki bu sporun ona gerçekten uygun olmadığına karar verme vakti gelmiştir. Veya hayati bir beceri olan yüzmekten hoşlanmadıysa, ona havuzun bir ucundan diğerine 2 kez sorunsuz yüzebildiği zaman artık devam etmek zorunda olmayacağını söyleyebilirsiniz.

Özetle atalarımız doğru söylemiş: "Ağaç yaşken eğilir" yeter ki ona ihtiyacı olan sevgi ve ilgiyi verelim.

Kendisi 3 yetişkin çocuk annesi, bir eğitim danışmanı, yazar ve eğitmendir. Farklı çocuk çalışmaları üzerine kurslar vermeden evvel okul öncesi ve ilköğretim  öğretmeni olarak çalışan Tassoni, aynı zamanda bir yuva zincirinde Birleşik Krallık (UK) Eğitim ve Staj Müdürü olarak görev almış.

Konferansın amacı anne babaların çocuklarının güven ve mutluluk içinde büyüme ve gelişmelerine yardımcı olacak gerekli becerilerini gözden geçirmelerini sağlamaktı.

1- Uzun vadeli düşünün!

Bir çok ebeveyn yakın geleceğe odaklanır. Çocuğunuz için önceliklerin neler olduğunu sıralamaya çalışın. Sahip olmasını istediğiniz değerler, sosyal ve akademik becerileri gibi.

2- Çocukların ebeveyn ilgisine ihtiyacı olduğunun bilincinde olun

Çocuklar ebeveynlerinden ilgiye ihtiyaç duyarlar. Bu ilgi olmaksızın uzun vadede kuvvet bularak büyüyemezler. Küçük yaşlarda çocukları ile zaman geçirmeyi ihmal eden ebeveyn, ergenlik çağlarında zorluk çekebilir. Ebeveynin gösterdiği bu ilginin hedefe yönelik değil, sevgi dolu olmalıdır.

3- Size verileni tanıyın, ona itibar edin

Tüm çocuklar birer kişiliktir ve kendilerine özgü özelliklere sahiplerdir. Her bir çocuğunuz farklı, bunu kabullenmeli ama eşit değerde sevmelisiniz. Çocuğunuzun kişiliğini düşünün, hayalinizdeki çocuğunkini değil. Başka ailelerin çocuklarına bakmaktan sakının.

4- Hata yapabileceğinizi kabullenin

Ebeveyn olmak uzun bir yolculuktur. Kendi çocukluğunuzdan etkilenerek, hata yapacağınız zamanlar olacaktır. Bazen hata yapabileceğinizi veya bir durumu yanlış yönettiğinizi kabullenin. ANCAK hatalarınızdan öğrenin

5- Asla temelleri gözardı etmeyin

Çocukların karşılanması gereken temel ihtiyaçları vardır: Uyku, Beslenme, Teşvik, Sevgi ve İlgi, Övgü ve Onaylama.

6- Çocuğunuz ile ilgili beklentiniz adil olmalı

Davranışlar çocuğun gelişim seviyesine bağlantılıdır. Çocuğunuzun yaş dönemine uygun sizden olan ihtiyacı hakkında bilgi sahibi olun. Sürekli ve adil olun. Küçük yaşta çocukların "istisna"ları anlamayacaklarını bilin.

7- Çocuklar ailenin parçası olmalı, yöneticisi değil

Bizler çocuğun ihtiyaçlarını düşünürken, onlar aileyi veya alınacak büyük kararları yönetmemeli. Küçük Sultanlar büyüdüklerinde güvensiz olabiliyorlar. Büyük kararlar alması gereken bir çocuğun çocukluğunu yaşaması çok zor.

8- Kardeşler arasında birlik kurun

Her bir çocuğunuzun ailenizde hangi özel role ve yere sahip olabileceğini düşünün. Çocuklarınızı karşılaştırmayın. Birinin "uslu" diğerinin "yaramaz" olmasına izin verin. Birinin başarısını hepiniz kutlayın. Birlikte oynadıkları veya birbirlerini destekledikleri için çocuklarınızı ödüllendirin.

9- Ebeveynlik tarzınızı duruma uydurun

Uzun ebeveynlik yolculuğunuzda durumlarınızın değişeceğini fark edeceksinizdir. Çocuklarınız büyüdükçe tarzınızın da değişmesi gerektiğini öğrenmelisiniz. Onlar büyüdükçe daha çok kararlar verebilmeli, daha çok sorumluluk alabilmeliler.

10- Her dönemin keyfini çıkartın

Çocuğunuzun her döneminin özel olduğunu kabul edin. Kimsenin "en kolay zamanları" veya "hele bir 15 olsun" diye anlatacağı efsanelere kanmayın, her bir çocuk kendine özgüdür. Çocuğunuz ergenlik çağlarına geldiğinde de eskisi kadar ona zaman ayırdığınızdan emin olun.

Bol Şans!

Katılan uluslararası konuşmacılardan biri olan Peter Lockey eğitimde kukla kullanımının önemini anlattı, örnekler verdi. Birkaç kutu ve valizden çıkardığı türlü el kuklaları parmak boyundan, bir küçük çocuk boyuna kadar değişiyordu. Aslında eğitmen olan Bay Lockley, eğitimleri sırasında sınıf içinde sıkça kuklalar kullanırmış. "Nasıl yani?" dedirttiren bu konu derinleştikçe çok anlamlı ve eğlenceli bir hal aldı.

Daha konuşmasının başında önemle üzerinde durduğu bir ayrıntı çocukların kuklaları her zaman "canlı" görmeleri gerektiği idi. Önünde bir valiz ile çalışmasının nedeni de buydu. Seyircinin görmeyeceği bir şekilde kuklayı eline geçiriyor ve hareketli bir şekilde konumlandırıyor. Nerdeyse dirseğine kadar eline geçirdiği köpek kuklasını diğer kolu ile kucaklarken, bir parmağına geçen minik fare kuklasını iki avcunun içinde saklıyordu. Bazı kuklalar ağız hareketi gerektiriyor. Bazıları sessizce etrafa bakarken, diğerleri içlerinde bulunan pompalar sayesinde öten sesler çıkartabiliyor.

Beni çok etkileyen bu sunumdan aldığım, orjinali web sitelerinden de bulunabileceği, notları tercüme ederek paylaşmak istedim.

• Bir kukla, tüm müfredatta uyarlanabilecek, önemli roller oyna yabilir. Öğrenim zorluğu yaşayan veya özel eğitim ihtiyacı duyan çocuklar bir kuklanın derse getireceği yeni boyuttan çok yararlanacaklardır.
• Çocukların kuklanın yaptığı hataları düzeltmesine imkan tanıyın. Bir toplama veya heceleme hatasını düzeltebildikleri zaman, üzerlerindeki baskı azalacak, çocukların öğrenmek için ihtiyacı olan alan açılacaktır.
• Utangaç veya çekingen çocuk kendisine "ilgi" gösteren bir kukla ile büyüklere paylaşmadığı şeyleri konuşacaktır.

Teknik hakkında ipuçlar

• Bir el veya kolun, çıplak veya kukla ile, yapabileceği hareketleri araştırın. Kullanacağınız kuklaya göre hangi hareketlerin uygun olacağını düşünün. Bu çok bariz görünse de, inandırıcı kuklacılık için çok önemli bir unsurdur. Uzun diyalog ve hareketlerden kaçının. Etkin d avranış biçimi veya destekleyici eşyaların kullanımı kelimelerden daha güçlü olacaktır.
• Büyük bir kuklayı örneğin hikaye zamanında kullanarak, kitabın dramatik etkisini arttırabilirsiniz. Kuklanın dizinizde oturmasına izin verin. Sizin en iyi dinleyiciniz olablir. Hikayenin önemli noktalarına tepki verebilir, sayfaları çevirmenize yardımcı olabilir.
• Bir kukla haftalık "misafiriniz" olabilir ve çocuğa son görüşmelerinden bu yana neler yaptığını anlatır. Güncel konunuz ile ilgili bir eşya getirip (sonbaharda kozalak gibi) çocukların incelemesine izin verebilir.
• Kuklanız ile kuracağınız göz teması çok önemlidir. Birbirimiz ile konuşurken gözlerimize bakarız. Kuklanız ile konuşurken de bunu yapmalısınız.
• Çocukların dikkatini çekebilmek için profesyonel kuklacı veya vantrilok olmanıza hiç gerek yok. Ağız hareketleri yapabilen bir kukla kullanıyorsanız çocuklar dudaklarınızı değil, onu takip edeceklerdir. Onlar kuklanın canlı olmasını isterler, eğer siz onu konuşturduğunuzu saklamazsanız, çocuklar da bu gerçeği öne çıkartmak için bir neden aramayacaklardır.
• Bir ayna karşısında çalışın. Kuklanıza aşina olun, sizinle TV seyretmesine izin verin…
• Kuklanın illa konuşmasına gerek yoktur. "Üzgünüm kurbağnın sesi kısılmış" veya "Ejderha çok çekingen sadece bana fısıldayacak" şeklinde bir açıklama yapın. Artık sadece hareketlerine odaklanmakta serbestsinizdir.

Kuklayı nasıl kullanabiliriz

• Çocuğun kuklayı İlk ortaya çıktığından "evine" dönene kadar hep canlı gördüğünden emin olun.
• Göz teması çok önemli

1. Kukla bir çocuktan diğerine baksın - kukla neyden bahsettiğini biliyor.
2. Hızlı ileri geri bakış endişe ifade eder.
3. Hızla iki kez ileri geri bakış şaşkınlığı ifade eder.
4. Hiç göz teması kurmamak da çok yardımcı olur - eğer kuklanın adını kullanarak bir soru sorduğunuzda kendisi tavana veya başka bir yere bakıyorsa, sizi görmezden gelmeye çalıştığı aşikardır.
5. Ters yöne bakan sabit gözler ve kafa kızgın olduğunu, red ettiğini gösterir.
6. Size ve başka yöne yavaş hareketlerle bakacak olduğunda utandığını veya darıldığını anlatır.
7. Başının düşmesi üzüntüyü, yavaş hareketleri ise depresyon veya uykusunun geldiğini gösterir
8. İnat ettiğinde başını dik yukarı kaldırır.
9. Yana yatan baş kızgınlık veya kafa karışıklığını ifade eder.
10. Kuklanız çocuklara bakar ise onlar da ona bakacaklardır.

Kuklanızın ağız hareketlerini, konuşmanız ile doğru senkronize etmeniz inandırıcılığını arttıracaktır. Kuklanızı hep, ancak kendinizi rahat hissettiğinizde kullanın. Keyfini çıkartın!

Çok net hatırlıyorum, komşu kızımız ancak 10 aylıkken, bize doğru gelen sesler ile irkildim. Öğlen civarı bebek ağlarken annesi "ne istiyorsun, anlamıyorum!" şeklinde bağırıyordu. Bebeğin sesi kesilmediği gibi, yere birşeyler çarpmaya başladı. Ne düşündüğümü hatırlamıyorum, sadece anahtarımı kaptığım gibi kapılarında beliriverdim. Ne ile karşılaşacağımı bilmiyordum - sadece anne ve çocuğu birbirinden uzaklaştırmanın faydalı olabileceği aklımdaydı.

O güne kadar benimle belki hiç karşılaşmamış komşumun yüzündeki şaşkın ifadeyi anlatmama gerek yok herhalde. Biraz utanmış, biraz da "sana ne kadın?" tavrı ile teşekkür edip beni gönderdi. Yine de beklenmedik ziyaretim onları konularından uzaklaştırmaya yaradı.

Ne yazık ki o gün gibi yaşanan "tartışmalar" ara ara tekrarlıyor. İçimden onları ayırmak, sakinleştirmek - sorunlarını çözmenin başka yolunu göstermek geliyor. Diğer yandan düşünmeden edemiyorum: Komşularım bizim evde sesler yükseldiğinde (evet, ben de insanım) neler hissediyor?

İçimdeki canavar ortaya çıktığında, siz de benim kapımı çalın lütfen! Konudan uzaklaşmaya çok ihtiyacım vardır mutlaka.

İnternette gördüğüm bir resim bana bu şirin aydınlatma unsuru ilhamını verdi… Yurtdışında (biraz bize de sıçramış durumda) Halloween yani Cadılar Bayramı kutlanırken kullandıkları korkutucu süslemeler hiç tarzım olmasa da, içtiğimiz hazır ayran şişesini değerlendirmek için harika bir fikir olduğunu düşündüm. Sonbaharda, saatler de ileri alınıp erkenden gün kararınca, etrafı böylesi ışıklar ile aydınlatmak çok hoşuma gidiyor.

Nerdeyse tarif gerektirmeyecek kadar basit olan bu çalışma için boş ayran şişesi, silinmez gazlı kalem, makas ve çay mumuna ihtiyacınız var. Şişenin herhangi bir yüzüne göz ve ağız çizip, tam arkasına yaklaşık 10×10 cm’lik bir delik açın. Şişenin kapağını açmayı ihmal etmeyin. Her ne kadar küçük çay mumları güvenle yanıyorsa da şişeyi koyacağınız yerde yanıcı malzemelerin olmamasına dikkat edin.

Papatyam heycan ile boşalacak bir sonraki şişeyi bekliyor… Bana yaptığınız hayaletlerin resimlerini gönderin burada küçük bir hayalet kasabası oluşturalım.

Kendisinin çöp toplayan yanlız bir robot olduğu, güzeller güzeli Eve ile özel anlar paylaştığı ve hamam böceği hakkında bile bir çok anlatım ve yorumu okumamak, film hakkında bilgi edinmemek için çok çabaladım.

Paprikam ile birlikte filmin heycanını yaşamak benim için çok önemli. İşte filmde gördüklerimiz, bizi ektileyen bazı ayrıntılardan esinlenerek çıkardığımız sonuçlar:

• İnsanoğlu o kadar çok üretmiş, tüketmiş ki çöpler dağlara dönüşmüş. Makinalar insanoğlunun çöpünü yok etmeye dayanamamış. Sarf ettiklerimiz ile daha dikkatli olmalıyız…
• Minicik bir bitki ne büyük önem taşıyor. Onlarca robot ve insan küçücük bir canlıyı kurtarmak uğruna mücadele veriyor.
• Sürekli oturup televizyon seyreden insan hımbıllaşır. Yürümeyi, hareket etmeyi unutur: şişmanlar. Sağlıklarını kaybederler. Oysa bir an olsun başını ekrandan uzaklaştıran Mary ve John etrafın güzelliğini fark eder, havuzda oyun oynar, daha da önemlisi birbirini bulurlar.
• ‘Arızalı’ robotlar sıra dışı olmanın aslında ne kadar güzel birşey olabileceğini, birlikten güç doğduğunu gösteriyor.

Özetle Wall-e kesinlikle DVD arşivimizde yerini alacak olan bir yapıt. Dünya çapında bu kadar ses getirdiği için değil, ancak içinde çocuğuma verecek bir çok olumlu mesajı olduğundan.

Lütfen çocuklarınızı bir filmin başında yalnız bırakmayın - onlar ile paylaşın… seyredilende paylaşacak birşey bulamıyorsanız… belki kimsenin seyretmesine değer değildir?